So sánh 3 mô hình đầu tư EB-5 trực tiếp phổ biến nhất cho nhà đầu tư Việt 2026

May 31, 2026

Trong chương trình EB-5, hình thức đầu tư trực tiếp (Direct EB-5) yêu cầu nhà đầu tư tự thành lập hoặc mua lại doanh nghiệp tại Mỹ, trực tiếp quản lý vận hành và tạo ra 10 việc làm toàn thời gian trên bảng lương cho lao động Mỹ. Mức vốn tối thiểu 800.000 USD (vùng TEA) hoặc 1.050.000 USD (ngoài TEA). Khác với đầu tư gián tiếp qua Trung tâm Vùng nơi nhà đầu tư chỉ là cổ đông thụ động, đầu tư trực tiếp đặt nhà đầu tư vào vị trí người ra quyết định toàn bộ. Bài viết này phân tích 3 mô hình doanh nghiệp thực tế mà nhà đầu tư Việt Nam đang triển khai nhiều nhất qua đường EB-5 trực tiếp.

Đầu tư EB-5 trực tiếp

Mô hình 1: Mua nhượng quyền thương mại (Franchise)

Nhượng quyền là lựa chọn phổ biến nhất vì giảm rủi ro vận hành đáng kể. Nhà đầu tư mua quyền kinh doanh từ thương hiệu đã có hệ thống (chuỗi nhà hàng, khách sạn, dịch vụ giặt ủi, trung tâm giáo dục). Công ty mẹ cung cấp đào tạo, quy trình vận hành tiêu chuẩn, hỗ trợ marketing và kênh cung ứng sẵn.

Ưu điểm thực tế cho nhà đầu tư Việt: không cần kinh nghiệm trong ngành cụ thể, mô hình đã chứng minh khả năng tuyển dụng 10 nhân viên trở lên, có baseline tài chính để luật sư xây dựng Business Plan thuyết phục USCIS. Chi phí nhượng quyền dao động 100.000 đến 400.000 USD tùy thương hiệu, cộng thêm 800.000 USD vốn EB-5. Tổng budget thực tế khoảng 1.000.000 đến 1.300.000 USD.

Rủi ro cần cân nhắc: phí royalty hằng tháng 4% đến 8% doanh thu, ràng buộc hợp đồng 10 đến 20 năm, và nhà đầu tư vẫn phải chứng minh vai trò quản lý trực tiếp với USCIS khi nộp I-829.

Mô hình 2: Thành lập doanh nghiệp mới trong lĩnh vực dịch vụ

Nhà đầu tư tự xây dựng doanh nghiệp mới trong các ngành có nhu cầu lao động cao và ổn định. Những lĩnh vực được chọn nhiều: nhà hàng (cần 15 đến 25 nhân viên cho 1 cơ sở trung bình), trung tâm chăm sóc người cao tuổi (20 đến 40 nhân viên), công ty dịch vụ vệ sinh thương mại (12 đến 30 nhân viên), hoặc cơ sở giáo dục tư (10 đến 20 giáo viên và nhân sự).

Ưu điểm: toàn quyền kiểm soát doanh nghiệp, hưởng 100% lợi nhuận sau thuế, không chia sẻ với bên thứ ba, linh hoạt trong chiến lược tuyển dụng. Chi phí thấp hơn franchise vì không có phí nhượng quyền.

Thách thức thực tế: phải am hiểu thị trường Mỹ địa phương, rào cản ngôn ngữ và văn hóa kinh doanh, cần mạng lưới quan hệ tại địa phương để tuyển dụng và vận hành. Đòi hỏi nhà đầu tư phải sống gần doanh nghiệp hoặc có partner đáng tin cậy tại Mỹ.

Mô hình 3: Mua lại doanh nghiệp hiện có và tái cấu trúc

Nhà đầu tư mua lại 1 doanh nghiệp đang hoạt động tại Mỹ, đưa vốn EB-5 vào để mở rộng quy mô và tạo thêm ít nhất 10 việc làm mới. USCIS yêu cầu giá trị tài sản ròng của doanh nghiệp sau mua lại phải tăng ít nhất 40%, hoặc số lượng nhân viên phải tăng ít nhất 40% so với trước khi nhà đầu tư tham gia.

Ưu điểm: doanh nghiệp đã có doanh thu, khách hàng, nhân viên hiện tại. Business Plan dễ chứng minh tính khả thi hơn vì có lịch sử tài chính thực. Giảm rủi ro thất bại so với xây từ đầu.

Rủi ro: cần due diligence kỹ lưỡng để tránh mua doanh nghiệp có nợ ẩn, kiện tụng, hoặc vi phạm lao động. Chi phí thẩm định (legal due diligence + financial audit) thêm 30.000 đến 80.000 USD. Nếu doanh nghiệp trước đó đã có 30 nhân viên, nhà đầu tư phải tạo thêm 10 việc làm mới (nâng lên 40) chứ không được tính nhân viên cũ.

Bảng so sánh nhanh 3 mô hình

Tiêu chí quan trọng nhất khi chọn mô hình:

Về mức vốn tổng: Franchise cần 1.000.000 đến 1.300.000 USD. Thành lập mới cần 900.000 đến 1.200.000 USD. Mua lại cần 1.100.000 đến 1.500.000 USD.

Về rủi ro tạo 10 việc làm: Franchise thấp (mô hình đã chứng minh). Thành lập mới trung bình đến cao (phụ thuộc chiến lược kinh doanh). Mua lại trung bình (đã có baseline nhưng cần tăng 40%).

Về yêu cầu kinh nghiệm quản lý: Franchise thấp (có hệ thống đào tạo). Thành lập mới cao (cần am hiểu thị trường). Mua lại trung bình (cần kinh nghiệm tiếp quản).

Về thời gian đạt 10 việc làm: Franchise 6 đến 12 tháng. Thành lập mới 12 đến 24 tháng. Mua lại 3 đến 12 tháng.

Khi nào EB-5 trực tiếp phù hợp hơn gián tiếp qua Trung tâm Vùng?

Hình thức trực tiếp phù hợp khi nhà đầu tư có kế hoạch sống và phát triển sự nghiệp dài hạn tại Mỹ, có kinh nghiệm quản trị doanh nghiệp (hoặc có đội ngũ tin cậy tại Mỹ), muốn kiểm soát trực tiếp dòng tiền thay vì giao cho bên thứ ba, và có nguồn lực tài chính dự phòng đủ duy trì nhân sự 2 đến 3 năm đầu ngay cả khi doanh thu chưa ổn định.

Ngược lại, nếu gia đình ưu tiên an toàn thẻ xanh hơn lợi nhuận kinh doanh, không có thời gian quản lý trực tiếp, hoặc muốn ở Việt Nam trong khi chờ xử lý hồ sơ, đầu tư gián tiếp qua Trung tâm Vùng (Regional Center) vẫn là lựa chọn phổ biến hơn với 90% nhà đầu tư EB-5 toàn cầu.

Lưu ý pháp lý quan trọng

Theo Đạo luật Cải tổ và Liêm chính EB-5 (RIA 2022), mỗi dự án đầu tư EB-5 trực tiếp chỉ được tiếp nhận vốn từ một nhà đầu tư duy nhất. Quy định này khác biệt với trước RIA khi nhiều nhà đầu tư có thể cùng góp vốn vào 1 doanh nghiệp. Nhà đầu tư cần xác nhận với luật sư di trú rằng cấu trúc đầu tư tuân thủ đúng quy định mới này.

Tham khảo thêm: https://www.interimm.vn/blog/my/dau-tu-eb5-truc-tiep/

Interimm Địa chỉ trụ sở: Tầng 5 & 7, 22-24-26 Mạc Thị Bưởi, Phường Sài Gòn, Tp. Hồ Chí Minh Hotline: 0931 830 838 (Hồ Chí Minh) – 0901 329 729 (Hà Nội) E-mail: info@interimm.vn Website: https://www.interimm.vn/

Reference: https://www.interimm.vn/blog/my/dau-tu-eb5-truc-tiep/

See more:

Interimm
Tầng 5 & 7, 22-24-26 Mạc Thị Bưởi, Phường Sài Gòn, Tp. Hồ Chí Minh
0931 830 838 (Hồ Chí Minh) – 0901 329 729 (Hà Nội)
https://www.interimm.vn/

Search This Blog

Interimm - Định cư Mỹ